Özel konum; ülkemizin kıtalara, denizlere, önemli ticaret yollarına ve komşularına göre belirlenen konumudur. Ayrıca ülkemizin bulunduğu yerden dolayı kazandığı yüzey şekilleri, yükselti, jeolojik özellikleri, yeraltı ve yerüstü zenginlikleri de özel konumuyla ilgilidir.
Türkiye'nin özel konumunun özellikleri ve sonuçları şunlardır:
- Eski Dünya karalarının (Avrupa, Asya, Afrika) birbirine en çok yaklaştığı bir alanda bulunur.
- Balkan ve Anadolu olmak üzere iki yarımada üzerinde bulunur.
- Stratejik açıdan çok önemli İstanbul ve Çanakkale boğazlarına sahiptir.
- Üç tarafı denizlerle çevrili yarımada durumundadır.
- Yüzey şekilleri çeşitli olup engebeli arazi fazladır.
- Ortalama yükseltisi oldukça fazladır (1132 m).
- Farklı jeolojik zamanlara ait arazi yapısı nedeniyle maden bakımından oldukça zengin ve çeşitlilik gösterir.
- Ekonomik, kültürel ve siyasal yönlerden çok farklı ülkelerle komşudur.
- Tarihin ilk dönemlerinden beri Baharat ve İpek Yolu gibi önemli ticaret yolları üzerinde bulunmuştur.
- Petrol bakımından zengin Ortadoğu ülkelerini Avrupa'ya, teknolojide ilerlemiş Avrupa ülkelerini Orta ve yakın doğuya bağlayan yollar üzerinde yer alır; bu nedenle ticaret, ekonomi ve ulaşım gelişmiştir.
- Alp-Himalaya genç kıvrım dağ kuşağında yer almaktadır.
- Dünyanın en eski kültür ve tarih hazinelerine sahiptir.
- En eski medeniyetlerin kurulduğu, farklı kültürlere ait kalıntıların bulunduğu bir ülkedir.
- Doğu Karadeniz'de turunçgil, çay, zeytin ve Iğdır'da pamuk gibi ürünlerin yetişmesi özel konum şartlarıyla ilgilidir.
- 2753 km kara, 8333 km kıyı uzunluğuna sahip olması ve toplam kara sınır uzunluğunun fazla olması savunma giderlerini artırmaktadır.