İstanbul'daki konservatuvarın kökeni, 1917'de kurulan Dârülelhan'dır. Bu kurum 1926 yılında yeniden düzenlenerek İstanbul Belediye Konservatuvarı adını almıştır. Bugün İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı olarak eğitim vermektedir.
Kurum bir belediye kuruluşudur; doğrudan Atatürk tarafından kurulmamıştır. Atatürk döneminde kurulan konservatuvar, 1936 yılında Ankara'da açılan Ankara Devlet Konservatuvarı'dır. Cumhuriyet'in müzik eğitimi kurumlarının çekirdeği bu okuldur.