Karagöz, şeffaflaştırılmış deriden yapılan tasvirlerin çubuklar yardımıyla oynatılarak, arkadan verilen ışıkla beyaz perde üzerine yansıtılması temeline dayanan gölge oyununun adıdır. Oyun adını Karagöz’den almaktadır ve halk arasında zaman zaman “Hacivat” adı da verilmektedir.
Gölge oyununun kaynağı Güneydoğu Asya ülkeleri olarak kabul edilir. Türkiye’ye gelişi hakkında ise şu görüşler bulunmaktadır:
- Georg Jacob'un görüşü: Gölge oyununun Çin’den Moğollara geçtiği, buradan da Türklerin Anadolu’ya göçleri sırasında beraberlerinde getirdiği şeklindedir.
- Mısır'dan gelişi: 1517 yılında Mısır’ı ele geçiren Yavuz Sultan Selim'in, bir gölge oyunu sanatçısını İstanbul’a getirtmesi ve Türklerin bu sanatı onlardan öğrenerek icra ettiği savunulmaktadır.
- Çingene oynatıcıları eliyle gelişi: Karagöz’ün Türkiye’ye geliş tarihi ile Çingenelerin geliş tarihlerinin çakışması ve bazı Çingene özellikleri nedeniyle oyunun Endonezya’nın Cava Adası ile Hindistan’dan getirildiği öne sürülmektedir.