Kandil, içine sıvı yağ (zeytin ve gaz yağı gibi) ve fitil konarak yakılan ve aydınlatmada kullanılan bir alettir.
Tarihin çeşitli zamanlarında yaşayan insanlar kültür ve yaşayışlarına göre kurşun, taş, cam, pişmiş toprak, altın ve gümüş gibi değişik maddelerden yapılan kandiller kullanmışlardır. Bunlar arasında en çok rastlanılanı pişmiş topraktan yapılanıdır; saraylarda kullanılanlar ise altın ve gümüşten yapılır ve çok süslü olurdu.
Tarihi kazılarda Mısırlılar, Fenikeliler, İbraniler, Yunanlılar ve Romalılar tarafından kandilin yaygın olarak kullanıldığı anlaşılmıştır. Evlerde, sokaklarda, ibadethanelerde, saraylarda ve gaz lambalarından önce camilerde kullanılmıştır.
Kandiller, yağ konan hazne ile fitil bulunan kısımdan ibarettir. Fitiller kükürtlenmiş üstüpüden veya papirüs yapraklarından yapılmaktaydı. Müslümanlar mukaddes olan bazı gecelere, camilerde yapılan ışıklandırmadan dolayı kandil gecesi demektedirler.