Tabancalar, tek elle kullanılabilen hafif bir ateşli silahtır ve yakın muharebe silahı olarak tanımlanır. XV. yüzyıl sonlarında savaşlarda tüfeklerin etkili olamadığı anlarda daha etkili bir ateşli silaha ihtiyaç duyulmasıyla ortaya çıkmıştır. Önceleri karabina denilen kısa tüfekler kullanılmışsa da 1544'ten itibaren kısa namlulu, kolay taşınabilir ve tek kişi tarafından zor şartlarda bile kullanılabilen tabancalar üretilmeye başlanmıştır.
İlk dönemlerde namlu ve mermi yatağı tek parça halinde ve ağızdan doldurmalı olarak üretilen tabancalarda, fitili ateşleme sistemi hariç tüfeklerde görülen ateşleme sistemleri aynen kullanılmıştır. XVI. yüzyılın sonlarına kadar zemberekli-çakmaktaşlı olarak tasarlanan tabancalar, 1598'den itibaren çakmaktaşlı, XIX. yüzyıldan itibaren ise kapsüllü ve iğneli sistemde üretilmiştir.
Zaman içinde tek namlulu modellerin yanı sıra iki, dört veya beş namlulu çok namlulu tabancalar, ördek ayak biçiminde tabancalar, karabina tabancalar ve kırma namlulu çakmaklı ve kapsüllü tabancalar da üretilmiştir. XIX. yüzyılın ikinci yarısından itibaren silah sanayisindeki gelişmelerle birlikte seri üretime geçilmiş; revolver denilen toplu tabancalar, küçük boyutlu cep tabancaları ile iğneli, şarjörlü ve yarı ya da tam otomatik tabancalar üretilmeye başlanmıştır.