Dil ve Anlatım dersi sorumluluk sınavı soruları ve cevapları

Question

1- Roman ve hikayelerde kullanılan en çok anlatım çeşitleri nelerdir?
2- Öyküleyici anlatımın yapı unsurlarını yazınız.
3- Ne güzeldir seninle yürümek
 Kıyısında mavi hırçın denizin
yukardaki dizelerde bulunan tamlamaları ve çeşitleri yazınız.
4- "Sabaha akdar yazılar hazırlandı" cümlesini özne ve nesnesine göre çatı bakımından inceleyiniz.
5.- "İyiler her zaman kazanan insanlar olmuşlar" cümlesindeki sözcük türlerini bulunuz.

Yardımlarınızı bekliyorum, sınavıma 2 hafta var, lutfen sınıfı geçmem söz konusu...

Answer 1

1- Roman ve hikayelerde kullanılan en çok anlatım çeşitleri nelerdir?

Roman ve hikayelerde en çok kullanılan anlatım çeşitleri öyküleyici anlatım, tasvir edici anlatım ve tanımlayıcı anlatımdır. Bunlardan özellikle öyküleyici anlatım, olayların ve kahramanların aktarılmasında yaygın olarak kullanılır.

2- Öyküleyici anlatımın yapı unsurları nelerdir?

• Olay: Anlatılan hikâyede gerçekleşen eylemler ve durumlar.
• Kişi: Öykünün kahramanları veya karakterleri.
• Yer: Öykünün geçtiği mekan.
• Zaman: Olayların gerçekleştiği zaman dilimi.
• Anlatıcı: Öyküyü anlatan kişi, birinci ya da üçüncü kişi olabilir.

3- "Ne güzeldir seninle yürümek / Kıyısında mavi hırçın denizin" dizelerinde bulunan tamlamalar ve çeşitleri nelerdir?

• "Seninle yürümek": Belirtili isim tamlaması ("senin" zamiri, "yürümek" fiilimsi).
• "Kıyısında": Yer tamlaması (yer belirten tamlama, "kıyı" + -sı → iyelik eki + -nda → bulunma eki).
• "Mavi hırçın denizin": Belirtili isim tamlaması; "denzin" iyelik eki alarak "mavi" ve "hırçın" sıfatlarıyla birlikte tanımlanmış.

4- "Sabaha akdar yazılar hazırlandı" cümlesini özne ve nesnesine göre çatı bakımından inceleyiniz.

Bu cümlede:

• Özne: "Yazılar" – İş yapan, özne görevinde.
• Nesne: Cümlede nesne yoktur, "hazırlandı" fiili geçişli değil, edilgen çatıdır.

Çatı analizi: "Hazırlandı" fiili edilgen çatılıdır, çünkü işi yapan belli değildir ve özne yazıları ifade eder. Dolayısıyla cümle edilgen çatılı bir cümledir.

5- "İyiler her zaman kazanan insanlar olmuşlar" cümlesindeki sözcük türlerini bulunuz.

• İyiler: İsim (çoğul, yüklem olmayan özne).
• Her: Belirteç (zaman zarfı olarak sürekli anlamı katar).
• Zaman: İsim (burada zarf görevinde kullanılabilir).
• Kazanan: Sıfat-fiil (isimden türemiş, "insanlar"ı niteliyor).
• İnsanlar: İsim (çoğul).
• Olmuşlar: Yardımcı fiil, yüklem (geçmiş zaman, çok kişi).