Hümanizm, Fransızca humanisme kelimesinden gelmektedir ve Türkçe karşılığı insancılık, beşeriyetçilik, insan odaklılık veya insan-merkezcilliktir.
Hümanizmin temel özellikleri şunlardır:
- Terimsel tanım açısından "sevgi" içermez; daha felsefi ve bilimsel bir temeli ifade eder.
- Tanrı-merkezciliğin geri plana atıldığı veya reddedildiği, insan-merkezciliğin esas alındığı bir anlayıştır.
- Sekülarizmle sıkı bir ilişkisi vardır; kanunların düzenlenmesinde ve fiillerin değerlendirilmesinde tanrının hoşnutluğu değil, insana faydası/hoşnutluğu esastır.
- Doğaüstü güçlerin varlığıyla ilgilenmeyen etik tabanlı bir görüş, seküler bir hayat duruşu ilkesi ve her otorite karşısında insanı özgürleştirme çabasıdır.
- Doğruyu bulmanın insanın bir yetisi olduğunu savunur; ancak bu süreçte gizemcilik, mistisizm ve gelenek gibi yöntemler izlenemez. Gerçek, bilimsel şüphecilik ve bilimsel yöntemle aranmalıdır.
- İnsanın kapasitesine iyimser yaklaşır; bütün insanlar için hayatı daha iyi yapmayı, şimdi ve burada iyi yaşamayı ve geleceğe daha iyi bir dünya bırakmayı amaçlar.
Kimlere hümanist denir?
Bu felsefi inancı ve anlayışı taşıyan kişilere hümanist denilmiştir.