Bu soru, matematikte "modüler aritmetik" veya daha basit bir ifadeyle "bölme ve kalan" ilişkisiyle ilgili çok güzel bir problemdir. Hadi adım adım bu sayıyı bulalım ve mantığını anlayalım:
Soruda bizden istenen, 3'e, 5'e ve 7'ye bölündüğünde her seferinde 2 kalanını veren bir sayı bulmak. Bu tür problemlerde izleyeceğimiz yol genellikle şöyledir:
- **Kalanı Dikkate Almak:** Bir sayı, farklı sayılara bölündüğünde hep aynı kalanı veriyorsa, o sayıdan bu kalanı çıkardığımızda elde ettiğimiz yeni sayı, ilk bölenlerin hepsine tam bölünür.
- Yani, aradığımız sayıya 'X' dersek, X sayısı 3'e bölündüğünde 2 kalanını veriyor. Bu durumda X-2 sayısı 3'e tam bölünür.
- Aynı şekilde, X-2 sayısı 5'e tam bölünür.
- Ve X-2 sayısı 7'ye tam bölünür.
- **Ortak Katı Bulmak:** X-2 sayısı hem 3'e, hem 5'e, hem de 7'ye tam bölünüyorsa, bu sayı 3, 5 ve 7'nin ortak bir katı olmalıdır. Bu tür problemlerde genellikle en küçük pozitif sayıyı bulmak için "En Küçük Ortak Kat" (EKOK veya LCM) kullanılır.
- 3, 5 ve 7 sayıları asal sayılardır. Asal sayıların EKOK'u, o sayıların birbiriyle çarpımıdır.
- EKOK(3, 5, 7) = 3 × 5 × 7 = 105.
Bu durumda, X-2 sayısı 105'in katı olmalıdır. Yani X-2 = 105k (burada k bir tam sayıdır).
- **Aradığımız Sayıyı Bulmak:** Şimdi X-2 = 105k eşitliğinden X'i yalnız bırakalım:
Bizden en küçük pozitif sayıyı bulmamız istendiği için 'k' yerine en küçük pozitif tam sayı olan 1'i yazarız:
- X = (105 × 1) + 2
- X = 105 + 2
- X = 107
Yani, 3, 5 ve 7'ye bölündüğünde 2 kalanını veren en küçük pozitif sayı **107**'dir.
Kontrol edelim:
- 107 / 3 = 35 (kalan 2) (Çünkü 3 x 35 = 105)
- 107 / 5 = 21 (kalan 2) (Çünkü 5 x 21 = 105)
- 107 / 7 = 15 (kalan 2) (Çünkü 7 x 15 = 105)
Gördüğümüz gibi, 107 sayısı koşulları sağlamaktadır. Unutmayın, bu türde sonsuz sayıda sayı vardır. Örneğin, k yerine 2 yazsaydık: X = (105 × 2) + 2 = 210 + 2 = 212 de aynı özelliği gösterirdi.