Seçme ve seçilme hakkı, vatandaşlık görevlerinden biridir ve siyasal hakların başında gelir. Seçimlere katılmak, seçmek ve aday olmak demokrasinin en önemli özelliğidir.
Günümüzde yasalarda gösterilen şartlara uygun olarak, 18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı seçme, halk oylamasına katılma ve seçilme hakkına sahiptir. Milletvekilliği, muhtar ve belediye başkanlığı seçimlerinde oy verme hakkı bulunmaktadır. Ancak silah altındaki er ve erbaşlar, askeri öğrenciler, cezaevlerinde tutuklu bulunanlar ve hükümlüler oy kullanamazlar.
Temsili demokrasilerde halk adına karar alma görevi seçimle iş başına gelen yöneticilere bırakılır. Oy hakkının genişlemesi ve çağdaş siyasal partilerin siyaset sahnesinde yerini almasıyla bugünkü anlamda seçme ve seçilme hakkı doğmuştur. Ayrıca seçme veya oy hakkı sadece seçimlerde oy kullanmakla sınırlı olmayıp, bazen temsilcilerin aldığı kararların veya tasarıların halkın oyuna sunulduğu halkoylaması (referandum) yoluyla halkın siyasal kararlara doğrudan katılması da sağlanır.