Yerel yönetimler (mahalli idareler), il, belediye ve köy halkının yerel ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan, organları seçimle işbaşına gelen kamu tüzelkişilikleridir. Anayasaya göre üç tür yerel yönetim bulunmaktadır: il (il özel idaresi), belediye ve köy.
Yerel yönetimlerin temel özellikleri şunlardır:
- Yerinden yönetim ilkesi: Çeşitli kamu hizmetlerinin merkezi idare dışında örgütlenmesi ve yürütülmesidir.
- Tüzel kişiliğe sahip olma: Yerel yönetimlerin, görev alanı ile ilgili karar almasını ve bu kararları uygulayabilmesini sağlar.
- Seçimle işbaşına gelme: Demokratik yönetimin bir gereği olarak karar organları seçimle işbaşına gelir ve seçimler beş yılda bir yapılır.
- Yargı kararıyla organlık sıfatının kaybı: Seçilmiş organların organlık sıfatlarını kaybetmeleri yargı kararına bağlanmıştır.
- İçişleri Bakanının geçici görevden uzaklaştırma yetkisi: Görevleri ile ilgili bir suç sebebiyle hakkında soruşturma veya kovuşturma açılan mahalli idare organları veya üyeleri, İçişleri Bakanı tarafından geçici bir tedbir olarak görevden uzaklaştırılabilir.
- İdari vesayet denetimi: Mahalli hizmetlerin yürütülmesi, kamu görevlerinde birliğin sağlanması, toplum yararının korunması ve mahalli ihtiyaçların karşılanması amacıyla merkezi idareye yerel yönetimler üzerinde denetim yetkisi tanınmıştır.