Sıfat nedir, niçin kullanılır?

Question

Sıfat, Sıfatların İşlevleri ve Anlamları MsXLabs.org & Temel Britannica Sıfat Sıfat, varlıkların niteliğini gösteren ya da onu belirten sözcüklerdir.

Answer 1

Sıfat, Sıfatların İşlevleri ve Anlamları
MsXLabs.org & Temel Britannica

Sıfat

Sıfat, varlıkların niteliğini gösteren ya da onu belirten sözcüklerdir.
Türkçe'de sıfatlar söz diziminde kesinlikle bulunması gereken bir nitelik taşımaz. Cüm­le örgüsü içinde isim türü sözcüklerin çeşit­li niteliklerini göstermek ya da belirtmek için yer alır. Bu amaçla da isimlerin önüne getirilir.
Türkçe'de sıfatlar yapılarına göre üçe ayrılır:

Yalın sıfatlar
Türemiş sıfatlar
Bileşik sıfatlar

Herhangi bir yapım eki almamış ya da başka bir sözcükle bileşmemiş olan sıfatlara "yalın sıfat" denir:

az
çok
iyi
bir

İsim ya da eylem kök ve gövdelerinden sıfat yapma ekleriyle türetilmiş olan sıfatlar "türemiş sıfat"tır:

Çiçek-li (bahçe)
şekersiz (çay)
ulus-al (dil)
yap-ay (madde)
sevil-en (insanlar)
beş-inci (sınıf)

"Bileşik sıfatlar" bileşik sözcük yapısındadır; iki ya da daha çok sıfat ya da başka sözcük türleriyle kurulur:

ağır+başlı (insan)
açık+yürekli (insan)
kara+biberli (yemek)
bir+kaç (gün)
elden+düşme (araba)
gün+görmüş (insan)

Sıfatların İşlevleri ve Anlamları
MsXLabs.org & Temel Britannica

Niteleme sıfatları isimlerin biçimlerini, renkle­rini, durumlarını, yerlerini, bağıntılarını ve buna benzer durumlarını belirtir:

yuvarlak (masa)
eğri (çizgi)
mavi (deniz)
kırmızı (şapka)
gerçekçi (yaklaşım)
kimyasal, fizik­sel (özellikler)

Belirtme sıfatları, isimleri sayı belirterek, soru sorarak, gösterme yoluyla ya da belgisiz olarak belirten sıfatlardır. Belirtme sıfatları da anlam ve işlevlerine göre dörde ayrılır:

Gösterme sıfatları
Soru sıfatları
Belgisiz sı­fatlar
Sayı sıfatları

Gösterme sıfatları (işaret sıfatları), isimleri göstererek belirten sıfatlardır. Genellikle isimlerden önce bu, şu, o sıfatları getirilerek gösterme olayı gerçekleştirilir:

Bu (kitap), şu (araba), o (ağaç).

Soru sıfatları, isimleri soru yoluyla belirtir­ler:

Hangi (filmi seyrettiniz?), kaç (liranız var?), nasıl (bir insan?), kaçıncı (durakta ine­cekler?), kaçar (elma veriyor?).

Belgisiz sıfatlar, isimleri belgisiz olarak belirtirler:

Bazı (insanlar), bir (gün), bütün (hayaller), birkaç (kilogram), nice (yıllar), fazla (telaş), çoğu (zaman) gibi.

Sayı sıfatları, sayı isimleriyle kurulan ve ismin sayısını çeşitli biçimlerde belirten sıfat­lardır. Sayı sıfatları;

asıl sayı sıfatları,
üleştir­me sayı sıfatları,
kesir sayı sıfatları,
sıra sayı sıfatları

olarak dörde ayrılır.
Asıl sayı sıfatları isimlerin kesin sayısını belirtir: Bir (lira), yüz (gün), bin (asker), on milyon (buzdolabı).
Üleştirme sayı sıfatları isimlerin sayılarını bölüştürülmüş biçimde be­lirtir: Birer (hafta), beşer (ceviz).
Kesir sayı sıfatları, isimlerin sayılarını kesirli olarak be­lirtir: Yüzde kırk (faiz), yüzde iki yüz (zam), dörtte bir (ekmek).
Sıra sayı sıfatları da isimlerin sıralama ve bölümlemedeki yerlerini belirtir: Birinci (sıra), onuncu (araba), ellinci (yıldönümü).

Sıfatların çeşitli karşılaştırma dereceleri de vardır. Bu "daha, çok, pek, en, kadar" gibi belirteç ve ilgeçlerle oluşturulur: Yılan kadar sinsi, tilki gibi kurnaz (eşitlik derecesi); en güzel, çok çalışkan, daha sıcak, pek kibar (üstünlük derecesi).
Sıfatlar bazı eklerle anlam yönünden de birtakım değişikliklere uğramaktadır. Sözge­limi -ca, -msı, -mtırak ekleri sıfatlarda yakın­lık, benzerlik belirtir:

güzelce
hınzırca
ya­vaşça
tenhaca
insanca
acımsı
tatlımsı
yeşilimtrak

Sıfatlarda küçüklük belirten ekler ise -cık, -cak, -rak ekleridir:

ufacık
küçücük
yumuşacık
büyücek
ufarak

Sıfatların ilk hecelerinin sonundaki ünsüz p, m, r, s ünsüzlerinden biriyle değiştirilerek ya da ilk hecenin sonuna bu ünsüzlerden biri eklenerek pekiştirme yapılabilir:

kırmızı/ kıpkırmızı
kara/kapkara
boş/bomboş
be­yaz/bembeyaz
temiz/tertemiz
çıplak/çırçıplak
bütün/büsbütün
mavi/masmavi

Kaynak: http://www.msxlabs.org/forum/soru-cevap/294588-sifat-nedir.html#ixzz2Dbe7znCc

Answer 2

Sıfat (Önad) : İsimleri niteleyen ya da belirten sözcüklerdir. Sıfat ya da önad; isimlerin ya da diğer sıfatların önüne gelerek onları miktar, sıra, konum, renk, biçim, insanda bıraktığı duygu vb. gibi çeşitli yönlerden tanımlayan, tarif eden sözcük türü.

Sıfatlar ancak varlıklarla ortaya çıkar. Bu nedenle tek başlarına kullanılamaz. Sıfat olarak kullanılan çoğu sözcük bazen bir kavramın karşılığıdır. Örneğin “mavi”, bir renk ismidir, “iki”, bir sayı ismidir. Ancak bu sözcükler isimlerin özelliklerini bildirecek duruma gelirse sıfat olur. Yani; “Mavi gözlerine bayıldım.” cümlesinde “mavi” göz isminin rengini bildirdiğinden sıfattır. Ya da “iki” sözü; “İki kalemi vardı.” cümlesinde kalemlerin sayısını bildirdiğinden sıfat olmuştur.

Ancak sıfatın mutlaka isimden önce gelmesi gerekmez. Bazen bir ismin niteliğini bildirmesine rağmen isimden önce gelmediği de olur.

Answer 3

Sıfat Nedir Varlıkları niteleyen, onların durumlarını açıklayan, onları değişik yollarla belirten kelimelere denir. Sıfat, isim soylu bir kelimedir. Bir isim başka bir ismi nitelerse sıfat görevini üstlenmiş olur.