Question

Lale Devri’nde Gerçekleştirilen Başlıca Islahatlar Nelerdir?

Answer 1

Lale Devri Islahatları:

• Batı'nın üstünlüğü kabul edilmiş ve örnek alınarak ıslahatlar yapılmıştır.
• Avrupa'ya ilk kez geçici elçiler gönderilmiştir.
• İstanbul'da çini atölyesi ve kumaş fabrikası açılmıştır.
• Sivil mimaride gelişmeler yaşanmış; kütüphane, saray, köşk ve çeşme gibi yapılar inşa edilmiştir.
• İtfaiye örgütü kurulmuştur.
• Sanat alanında minyatür ve resim gibi gelişmeler yaşanmıştır.
• Yalova'da kağıt fabrikası açılmıştır.
• İlk matbaa kurulmuş ve birçok doğu klasiği Türkçe'ye çevrilmiştir.

Answer 2

Lale Devri Gelişmeleri

A-) MATBAANIN KURULMASI VE BİLİMSEL GELİŞMELER

III. Ahmet devrinin içinde ayrı bir dönem olan Lale Devri’nde Osmanlı ülkesinde henüz bir Türk matbaası bulunmamaktaydı. Türkiye'de açılan ilk matbaa Museviler tarafından 1493 yılında İstanbul'da, bundan birkaç yıl sonra da Selanik'te açılmıştır. Sivaslı Akpar adındaki bir Ermeni 1567'de, Rum papazı Nicodimus Metaxas ise 1627'de İstanbul'da matbaa kurmuştur.

Osmanlı Devleti'nde ilk Türk matbaasının kurulması aşamasında ilk adımlar Nevşehirli Damat İbrahim Paşa tarafından atılmıştır. Damat İbrahim Paşa, Yirmisekiz Mehmet Çelebi’yi Paris’e göndermiştir. Paris’ten dönen Mehmet Çelebi’nin oğlu Mehmet Sait Efendi, matbaanın kurulmasında büyük rol oynamış ve Damat İbrahim Paşa’ya sunduğu raporda matbaanın Osmanlı ülkesinde kurulması gerektiğini belirtmiştir. Matbaanın kurulması ve işletilmesi için Macar dönmesi İbrahim Müteferrika görevlendirilmiştir.

İbrahim Müteferrika'nın ilk Türk matbaasını kurması için Sultan III. Ahmet tarafından izin verilmesinin ardından, işlerini kaybedeceklerinden korkan hattatlardan engellerle karşılaşılmıştır. Bu sorun, şeyhülislamın dini kitaplar dışındaki eserlerin basılabileceğine dair fetva vermesiyle çözüme kavuşmuştur.

İbrahim Müteferrika, Sait Mehmet Efendi’nin de yardımıyla İstanbul’daki Sultan Selim mahallesindeki evinde ilk Türk matbaasını 1727 yılında kurmuştur. Bu matbaa, aynı zamanda ilk defa Türkçe eser basan matbaa olarak tarihe geçmiştir.

Answer 3

Lâle Devri, Osmanlı Devleti'nde 1718 yılında Avusturya ile imzalanan Pasarofça Antlaşması ile başlayıp, 1730 yılındaki Patrona Halil İsyanı ile sona eren dönemdir. Bu dönemin padişahı III. Ahmet, sadrazamı ise Nevşehirli Damat İbrahim Paşa'dır. Zevk ve sefâ devri olarak bilinen bu dönem, adını İstanbul'da yetiştirilen lale çiçeklerinden alır.

Osmanlı Devleti ilk defa bu devirde batıdan bazı yenilikleri almaya başlamıştır. Dönemin başlıca özellikleri ve yapılan çalışmaları şu şekildedir:

• Sultan III. Ahmet ve sadrazam Damat İbrahim Paşa uyum içerisinde çalışmış, sanata, edebiyata ve toplumsal hayata özgün bir anlayış getirilmiştir.
• Topkapı Sarayı ile Yeni Câmii'de birer kütüphane, Ayasofya'da Sultan Üçüncü Ahmet Çeşmesi ve Deryayi Sim adlı su bendi inşa ettirilmiştir.
• Üsküdar Yeni Vâlide Câmii, Çorlulu Ali Paşa Medresesi, Damat İbrahim Paşa Camii ve Külliyesi, Daarül Hadis ve Sebil, Ortaköy Camii önündeki çeşme, Hüsrev Ağa Camii önündeki çeşme, Mesire Çeşmesi ve Sâdâbâd bu dönemde yapılan eserler arasındadır.

Halkın büyük bir kısmı zor durumdayken bazı devlet büyüklerinin eğlenceye düşkünlükleri huzursuzluklara sebep olmuş, Patrona Halil'in çıkardığı isyan sonucunda Nevşehirli Damat İbrahim Paşa idam edilmiş, Padişah III. Ahmet tahttan indirilerek yerine I. Mahmut getirilmiştir.